Verver: Schiedams schandaal

De relatie tussen Schiedam en Wilma Verver had al vanaf het begin veel weg van een gelegenheidshuwelijk. Haar voorganger, de PvdA’er Reinier Scheeres, had het op de hoogste post in de gemeente maar liefst twintig jaar volgehouden.

Na Scheeres' vertrek bleek echter geen vervanging voor handen te zijn: Op een vacature voor de post reageerden maar zeven kandidaten, waarvan twee het al snel lieten afweten. Volgens de Schiedamse gemeenteraad een te gering aantal om een goede selectie te maken: de stekker ging uit de sollicitatieprocedure.

Debuut
Een jaar later is ze daar opeens: Wilma Verver. De destijds 48-jarige politica heeft dan al ervaring opgedaan als burgemeester van de gemeente Voorschoten en als wethouder in Harderwijk. Tijdens een nieuwe sollicatieronde valt haar kandidatuur het meeste op.

De toekomst oogt op dat moment nog rooskleurig voor de VVD'ster. Ze gaat leiding geven aan een ongekend jong college: het nieuwe bestuur van de stad heeft een gemiddelde leeftijd van 37 jaar, verkondigt PvdA-fractieleider Maarten Groene met enige trots; niet wetend dat de malversaties van zijn politieke baas hem uiteindelijk de kop gaan kosten.

Privéconflicten
De eerste barsten in de reputatie van Verver verschijnen in april 2011, als het AD meldt dat ze haar positie misbruikt om een aannemersbedrijf dwars te zitten. De politica zou het bedrijf hebben uitgesloten van gemeentelijke opdrachten, vanwege een privéconflict met de aannemer.

Al snel volgen andere kritische publicaties; zo zou Verver een chauffeursbedrijf van haar zoon hebben ingeschakeld voor diverse ritjes, waaraan een fors prijskaartje hing. Het vervoersbedrijf schaart zich aan de kant van Verver. Het bedrijf zou naar eigen zeggen in twee jaar tijd vier keer zijn ingehuurd tegen normale marktprijzen.

Vertrek en opvolging
Door de aanhoudende kritiek begint de gemeente Schiedam een onderzoek naar haar eigen burgemeester. De Raad dringt echter aan op een extern onderzoek, waarop ook het Bureau Integriteit Nederlandse Gemeenten (BING) wordt ingeschakeld om het handelen van de politica kritisch onder de loep te nemen.

Verver gaat aanvankelijk met verlof om de onderzoekers niet in de weg te lopen, maar besluit in juni opeens dat ze de negatieve publiciteit over haar persoon beu is: ze neemt ontslag. Ze schrijft dat ze in de “hetzeachtige sfeer die de afgelopen tijd is ontstaan, niet meer kan en wil functioneren”.

De VVD'ster wordt vervangen door een partijgenote, Joan Leemhuis-Stout. De kersverse waarnemend burgemeester blijkt evenmin een smetteloos blazoen te hebben. Leemhuis-Stout moest ooit opstappen na een affaire over geld, de zogeheten Ceteco-affaire. Ze was toen Commissaris van de Koningin in Zuid-Holland.

Bij de Ceteco-affaire bleek eind jaren '90 dat de provincie Zuid-Holland op grote schaal in het geheim bankierde met gemeenschapsgeld. Toen het handelshuis Ceteco in de problemen kwam, kostte dat de provincie miljoenen guldens.

Rapport
Voor Wilma Verver valt bijltjesdag op vrijdag 26 augustus. Enkele dagen eerder stond de politica nog tegenover haar oud-werkgever in de rechtzaal. Haar doel: middels een kort geding inzage krijgen in het integriteitsrapport dat over haar is opgesteld. Ook wil ze 15 dagen de tijd krijgen op het verslag door te lezen. De rechter weigert en een dag na de uitspraak wordt het BING-rapport openbaar gemaakt.

De conclusies in het rapport zijn vernietigend. Op diverse punten in het rapport wordt Ververs gedrag omschreven als 'strijdig met de kernbegrippen onafhankelijkheid en zorgvuldigheid uit de gedragscode voor bestuurders'. De onderzoekers van het BING gebruiken de termen 'machtsmisbruik' en 'belangenverstrengeling'.

Verver reageert woedend over de inhoud van het rapport, dat volgens haar 'onprofessioneel en eenzijdig' is. Ze wijst vooral op de in haar ogen 'onvolledige' interviews met ambtenaren.

BING vs Verver vs BING
Hoewel Verver de politieke arena heeft verlaten, lopen de betrokken partijen nog altijd de deur plat bij de rechter. Nadat ze eerder al tevergeefs de gemeente Schiedam aanklaagde om inzage te krijgen in het gewraakte rapport, vindt Verver zich kort na het uitkomen van het rapport zelf in het beklaagdenbankje.

BING sleept de oud-burgemeester voor de rechter wegens 'laster'. Volgens het bureau omdat ze 'onwaarheden' over het onderzoek sprak en zo de integriteit van de onderzoekers bezoedelde.

Verver slaat terug door de integriteitswaakhond met een tegenrechtzaak om de oren te slaan. Ze daagt de onderzoekers, omdat die verkeerde informatie aan de media zouden hebben verstrekt. Hierdoor zou zij het kort geding hebben verloren.

Vertrek wethouders
De affaire eist al snel nieuwe politieke slachtoffers. De kritiek van BING richt zich namelijk niet alleen op Wilma Verver, maar ook op de Schiedamse wethouders. Die zouden te weinig hebben gedaan om de excessen van Verver aan banden te leggen. Nog geen week na het uitkomen van het rapport, stapt het complete college op.  

Wethouder Maarten Groene wijst nog wel met een beschuldigende vinger naar zijn voormalige baas. Verver en een topambtenaar zouden volgens de PvdA'er een onderzoek naar de werksfeer bij de gemeente onder de pet hebben gehouden. “Als we het onderzoek hadden gekend, hadden we kunnen ingrijpen”, verzucht hij. 

Doorstart
Hoewel Schiedam van de ene op de andere dag zonder wethouders zit, krabbelt de gemeente snel overeind. Binnen een maand hebben de coalitiepartijen een legertje kandidaten opgetrommeld om de bestuursfuncties over te nemen. Voor het einde van september kan er een nieuw college worden geprestenteerd, hopen de partijen.

Straatnaam
Wilma Verver heeft vermoedelijk iets meer tijd nodig om te herstellen van het schandaal. De reputatieschade voor de politica is immens. Begin september wordt bekend dat Wilma Verver dat naast haar toekomst, nu zelfs de naar haar vernoemde straat in Voorschoten kwijtraakt. De VVD'ster was daar eerder burgemeester en werd voor haar verdiensten beloond met een naar haar vernoemde straat.

Verver wordt in de Voorschoten nog steeds op handen gedragen door de lokale politiek. Toch wil zeker één bewoner van de Burgemeester Verver-Aartsenlaan dat de straatnaam op de schop gaat. Andere Voorschotenaren vinden dat onzin: zij waren juist tevreden over haar ferme bestuursstijl. De straatnaamcommissie van de gemeente bekijkt of zij de laan wil en kan hernoemen.