Zwemmen leren door droogzwemmen

Zwemles is aan het eind van de negentiende eeuw in Nederland opgekomen. Er zijn dan nog geen zwembaden. Kinderen leren zwemmen in open water of door 'droogzwemmen'.

In het Nationaal Onderwijsmuseum in Dordrecht is een droogzwemapparaat te vinden. Tijs van Ruiten van het museum: "Het is een soort houten bok waarin twee jute singels hangen. Daar moest je dan in gaan liggen en zo kon je de zwemslag oefenen."

Zwemmen is onderdeel van de lichamelijke opvoeding en wordt vanaf eind negentiende eeuw op scholen gegeven. Het eerste overdekte zwembad is in 1883 in Den Haag geopend. De decennia daarna komen ook in andere steden Sportfondsenbaden die voor schoolzwemmen worden gebruikt.

Tuigje
"In eerste instantie wordt er gewoon in open water zwemles gegeven", vertelt Van Ruiten. "Ze hadden nog echt een idee hoe je kinderen zwemmen kon leren, het gebeurde met een tuigje. De leerling droeg een tuigje, daar zat een hengel aan en die werd door de leraar vanaf de kant vast gehouden".

In de jaren twintig en dertig van de twintigste eeuw komen er badmeesters en badjuffen. De Oostenrijkse zwempedagoog Kurt Wiessner ontwikkelt een methode om kinderen goed zwemmen te leren.

Schoolslag
Met de methode van Wiesnner kunnen meerdere kinderen tegelijk zwemles krijgen. De eerste slag die geleerd wordt, noemen we in Nederland en België de schoolslag.

Tijs van Ruiten: "Het is de slag waarmee je leert zwemmen. Wij zijn de enige landen die het schoolslag noemen. In Duitsland heet het Brustschlag en in Engeland breaststroke."

Verplicht
Schoolzwemmen is nooit wettelijk verplicht geweest. De rijksoverheid heeft het aan de gemeenten overgelaten. De gemeenten hebben het op grote schaal wel verplicht gesteld. Van Ruiten: "In de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw is het eigenlijk zo alle kinderen verplicht zwemles op school krijgen".

In de jaren tachtig en negentig is aantal kinderen dat schoolzwemmen krijgt, gaan afnemen. Zwemles wordt aan de ouders overgelaten. De laatste jaren is de roep om verplicht zwemles op school weer vaker te horen.
Meer over dit onderwerp:
madm vergetenverhalen
Deel dit artikel:

Reageren