nieuws

"Hoe goed is het als broers tezamen zitten"

ROTTERDAM - Josua Ossendrijver woonde woensdag de onthulling bij van het kindermonument in Rotterdam-Zuid voor de Joodse kinderen die vanuit Rotterdam zijn weggevoerd. Zijn ouders en broertje zijn in 1944 in Auschwitz om het leven gekomen. Zijn broertje David is één van de 686 namen op het monument.
Het levensverhaal van Josua is een bijzonder verhaal. Hij ontdekte pas twee jaar geleden dat hij Joods is. Tot die ontdekking ging hij door het leven als de Rotterdammer Klaas Slegt.
Josua heeft zijn broer David nooit gekend, maar voelt zich wel degelijk met hem verbonden. Hij draagt een steen bij zich met daarop in het Hebreeuws de tekst: "Hoe goed is het als broers tezamen zitten."
Zijn echte ouders hebben hem als baby afgestaan omdat ze moesten onderduiken. Zijn pleegouders hebben zijn ware identiteit altijd voor hem verborgen gehouden. Een bizarre ontdekking op 67-jarige leeftijd. Je bent niet langer enig kind uit een Rotterdams gezin maar een joodse jongen die als enige van de familie de oorlog heeft overleefd.
Ook al is het een hele omschakeling, hij wil niet meer bij de naam van zijn pleegouders worden genoemd, maar bij zijn Joodse naam: Josua Ossendrijver.
"Ik ben heel en weer geslingerd tussen blijdschap en woede. Boosheid vooral naar de Duitsers en verraders van mijn ouders, maar ook boosheid naar mijn pleegouders want ze hadden het moeten vertellen", zegt de inmiddels 69-jarige Josua.
Josua heeft altijd twijfels gehad over zijn afkomst maar kon er nooit de vinger op leggen. Een van de puzzelstukjes was de joodse ketting die zijn Rotterdamse moeder droeg. "Als ik haar daarnaar vroeg, wimpelde ze dat altijd weg." Uiteindelijk biecht een tante na de dood van zijn pleegouders het ware verhaal op: "Tante Beppie pakte mijn hand en zei dat ze me iets ging vertellen dat geheim moest blijven."
1943, Josua's ouders zitten in Rotterdam-Noord ondergedoken. Zijn moeder staat op het punt van bevallen als de Duitsers binnenstormen. Waarschijnlijk om die reden houden ze de Duitsers het voor gezien maar merken nog wel op: "wir komen bald zuruck." Dat is het signaal om de baby direct na geboorte af te staan en een ander onderduikadres te zoeken.
"Baby's kunnen een onderduikadres alleen maar verraden omdat ze niet op commando stil kunnen zijn," vertelt Josua. Het is zijn redding geweest en tegelijk is wrang dat zijn pleegouders zijn ware identiteit nooit hebben onthuld.
Over het waarom tast hij nog altijd in het duister. "Kijk in de oorlog hierover zwijgen is begrijpelijk. Daarna keerden Joodse overlevenden terug en eisten familieleden op. Misschien dat mijn pleegouders daar bang voor zijn geweest. Ze hebben dit geheim hun graf mee ingenomen."