Kleurrijke tanks maken plaats voor moderne exemplaren: Met deze ‘openhartoperatie’ wil Vopak Vlaardingen mee met de tijd

Vroeger, toen de mannen nog van staal waren, maakten ze opslagtanks met lekker veel klinknagels en een extra dikke metalen wand. Nu, na bijna een eeuw, beginnen die oude tanks te slijten. Daarom gaat Vopak Vlaardingen veertien exemplaren vervangen. Deze tanks, onder meer te herkennen aan de metersgrote afbeeldingen van vissen, bloemen en vogels, maken plaats voor zestien smalle hoge tanks, voorzien van de nieuwste technieken. Het is de volgende stap in de verduurzaming van dit tankopslagbedrijf.

Vervanging van de zwarte, ronde tanks is niet eenvoudig, omdat ze dicht op elkaar staan en het werk op de terminal tegelijkertijd gewoon doorgaat. "Het voelt als een openhartoperatie, omdat we ondertussen onze klanten ook willen blijven bedienen", zegt directeur Rob Boudestijn van Vopak Vlaardingen.

De voorbereidingen voor deze ingewikkelde operatie zijn al gestart. Eerst wordt het leidingwerk aangelegd, daarna komen de nieuwe pompen en tanks. Vopak heeft al ervaring met een dergelijke klus: de afgelopen tien jaar zijn al tientallen silo's vervangen. De komende twee jaar zijn de andere tanks aan de beurt.

Zo ging dat in 2014:

Boter en margarine

De terminal van Vopak aan de Koningin Wilhelminakade ZOZ 1 werd in 1930 ontwikkeld door de ondernemersfamilie Van Ommeren. Het was de tweede vestiging in Vlaardingen en werd daarom de 'Nieuwe Matex' genoemd. De oude Matex-terminal zat vanaf 1910 aan de Parallelweg; daar werden vooral olieproducten opgeslagen. De nieuwe locatie was bestemd voor de opslag van eetbare oliën en walvistraan. De voorlopers van Unilever maakten hier boter en margarine van.

Bij de ingang wordt de bezoeker herinnerd aan deze geschiedenis. Een ouderwetse stoompomp heeft een opknapbeurt gekregen en onderin zit een plakkaat waarop de oprichtingsdatum staat: 12 mei 1930. Wie iets verder kijkt, ziet de tanks uit die periode dicht bij elkaar staan. Veertien daarvan gaan dus verdwijnen.

Jammer eigenlijk, vindt directeur Rob Boudestijn, omdat daarmee ook de fraaie afbeeldingen op de tanks verdwijnen. De ronde tanks zijn beschilderd met grote afbeeldingen van een vis, een zonnebloem, walnoot en maiskolf. "Deze tanks stammen uit de jaren '30 en '40 van de vorige eeuw en hebben nog van die grote klinknagels en dikke stalen platen. Tegenwoordig lassen we ze in elkaar. Je ziet ook dat de wanden toen nog veel dikker waren dan tegenwoordig. We weten nu veel preciezer de veiligheidsnormen te berekenen en daardoor hoeft het materiaal minder dik te zijn."

Vopak Vlaardingen | Foto:

Van gas naar gerecycled frituurvet

Het beursgenoteerde bedrijf is wereldwijd marktleider op het gebied van opslag van olie, chemicaliën en gas en verlegt die koers de laatste jaren steeds nadrukkelijker naar opslag van schonere energie en grondstoffen. Zo wordt in de nieuwe tanks gerecycled frituurvet en dierlijke vetten opgeslagen: de grondstoffen voor de nieuwste biobrandstoffen zoals biodiesel en biokerosine. De tanks worden smaller en hoger, waardoor 64 duizend kubieke meter extra opslag verhuurd kan worden aan de klanten van de van oorsprong Rotterdamse onderneming. En dat is nodig, omdat de vraag naar de opslag van reststromen toeneemt.

Boudestijn: "Je ziet wereldwijd dat de energiebronnen veranderen. Als Vopak spelen we daarop in door infrastructuur te ontwikkelen voor waterstof en LNG. Hier in Vlaardingen richten we ons specifiek op de grondstoffen die nodig zijn voor biobrandstoffen die eerst nog gerecycled moeten worden, zoals frituurvet en bakolie. We verwachten dat in de toekomst de vraag hiernaar alsmaar verder toeneemt."

Rob Boudestijn | Foto: Rijnmond

Klimaatneutraal in 2050

Omdat Vopak Vlaardingen producten opslaat die niet toxisch of ontvlambaar zijn, kunnen er ook allerlei nieuwe technieken op de terminal getest worden. Zo is er met succes een nieuw soort zonnefolie op een van de tanks getest. Een deel van de opgewekte stroom kan worden gebruikt voor het oppompen van het product in de tank. De overtollige stroom kan aan het elektriciteitsnet worden geleverd. Niet alleen de daken maar ook de zijkanten kunnen beplakt worden met zonnefolie. En dat biedt kansen.

Vopak heeft immers niet alleen in Vlaardingen, maar ook elders in het Rotterdamse havengebied meer dan vijfhonderd opslagtanks staan. Die worden ook nog eens goed geïsoleerd, waardoor de CO2-afdruk van het vierhonderd jaar oude bedrijf verder afneemt. Ook de digitale transformatie van het bedrijf draagt bij aan die duurzaamheidsslag. Binnen het bedrijf proberen de werknemers waar mogelijk papierloos te werken en bedenkt een jong innovatieteam steeds nieuwe digitale toepassingen.

Zo ontwikkelden ze sensoren die de stand kunnen doorgeven van de handafsluiters in de leidingen. Deze apparaatjes kunnen digitale signalen doorzenden naar de controlekamer. Als een klep niet goed is afgesloten, wordt dit meteen geregistreerd. Ook worden drones ingezet voor tankinspecties bij onderhoudswerkzaamheden. Hierdoor kunnen reparatieplekken veel gerichter aangepakt worden.

Vopak wil in 2050 wereldwijd volledig klimaatneutraal zijn.