Veiligheid van sekswerkers in gevaar: geen recht op coronasteun, waardoor illegaal werken de enige optie is

Sekswerkers mogen door de coronamaatregelen al maanden hun beroep niet uitoefenen. Ook krijgen ze geen steun van de overheid. En dat leidt tot grote problemen binnen deze beroepsgroep, zegt Marielle Kloek van het Erasmus MC die onderzoek doet naar sekswerkers. Inkomsten zijn er niet en daarom is er voor veel sekswerkers geen andere mogelijkheid dan illegaal werken. Maar, in het illegale circuit ligt mishandeling op de loer.

Kloek wil allereerst de misverstanden uit de wereld helpen als het gaat om sekswerkers. "Mensen denken vaak aan prostitutie, maar sekswerken behelst meer dan dat: het gaat om seksuele services - zowel online als offline- met allerlei vormen voor verschillende doelgroepen." Het bieden van seksuele services aan mensen met een handicap is één van de vormen werk van een sekswerker. Ook is er volgens de onderzoeker veel behoefte om met iemand samen te zijn. "Het gaat niet alleen om klaarkomen, maar om het hebben van een date en aandacht van iemand krijgen." Daar is bijvoorbeeld sprake van bij high-end dates, die een hele dag kunnen duren.

Politiek en regelgeving


Hoewel alle contactberoepen weer zijn toegestaan, is het voor sekswerkers nog steeds verboden om hun beroep weer uit te oefenen. "De reden dat ze nog niet open mogen, is omdat er meer coronarisico's zouden zijn", legt Kloek uit. "Maar sekswerkers zien niet meer verschillende mensen op een dag dan andere contactberoepen en het is ook niet zo dat ze zich minder goed aan de hygiëneregels kunnen houden." Volgens Kloek geeft het demissionaire kabinet geen reden waarom ze niet open mogen. Zelf denkt ze dat het te maken heeft met dat verschillende politieke partijen niet willen dat sekswerk bestaat.

Naast dat sekswerkers niet aan het werk mogen, missen ze ook de sociale zekerheid. Sekswerkers hebben een lastige positie op de arbeidsmarkt. Daardoor is er geen zekerheid, legt Kloek uit. "Als seks en geld bij elkaar komen, wordt het ineens heel lastig qua wetgeving en komen er allerlei wetten bovenop die het eigenlijk alleen maar lastig maken om te kunnen werken." En dat is ook de reden waarom de sekswerkers in deze crisis zo hard worden getroffen: ze vallen namelijk buiten de steunmaatregelen.


Volgens Kloek is het niet te begrijpen dat er voor deze groep, die net als alle andere arbeiders en ondernemers belasting betaalt, geen overheidssteun bestaat. "Wat we weten is dat het politiek erg gevoelig ligt. Bij de christelijke partijen, zoals het CDA, ontbreekt de wil om steun te geven aan sekswerkers."


Veiligheid in gevaar


Het gevolg is dat mensen in ernstige financiële problemen zijn gekomen. Daardoor voelen sekswerkers zich gedwongen om illegaal te werken, maar omdat de politie volgens Kloek actief op zoek is naar sekswerkers die de coronamaatregelen overtreden, komt ook hun veiligheid in gevaar. "Normaal gesproken hebben sekswerkers een bepaalde werkplek of een bepaalde manier van werken. Maar de politie weet waar sekswerk plaatsvindt, dus daar kun je geen gebruik van maken. Ook de plek waar je adverteert als sekswerker, kun je niet meer gebruiken. Daardoor is er veel minder controle op wie je klanten zijn en op een veilige werkomgeving."

En daarmee is er een grotere kans dat sekswerkers in aanraking komen met verschillende vormen van geweld, zoals seksueel, fysiek, emotioneel of financieel-economisch geweld. Aangifte doen is namelijk geen optie. Aan de ene kant omdat de werkzaamheden van sekswerkers nu illegaal zijn, maar aan de andere kant ook omdat de stap te groot en te risicovol is voor de sekswerkers. En dat weten klanten, waardoor emotioneel geweld op de loer ligt. "Je bent als de dood dat iemand naar buiten brengt dat jij sekswerker bent", legt Kloek uit. "De gevolgen daarvan zijn groot. De buren worden boos, je wordt je huis uitgezet, de politie komt achter je aan, et cetera."


Sekswerk erkennen als beroep


Kloek pleit daarom dat sekswerk net als alle andere beroepen gewoon als werk gezien moet worden. Het is volgens haar namelijk heel lastig om legaal te kunnen werken als sekswerker in Nederland. "Dat is het structurele probleem." Ook is er volgens Kloek nog een grote winst te halen als het gaat om hoe we ons systeem inrichten rondom sekswerk. "Hoe meer sekswerk criminaliseert, des te meer geweld er komt." De overheid, politici en instanties als de Belastingdienst zouden volgens haar daarom in gesprek moeten gaan om het makkelijker te maken om legaal te werken. "Het zijn fantastische mensen met heel veel mensenkennis."