Geslagen, bestolen en behandeld als straathond: Hammoudi (17) liep in zeven maanden van Damascus naar Rotterdam

In 2019 arriveert de dan 14-jarige Mohammed Alkhalefa — bijnaam Hammoudi — in Nederland met zijn oudere broer. De twee hebben er een reis van zeven maanden en ruim 4500 kilometer op zitten vanaf hun thuisland Syrië. Over de gevaarlijke tocht die het tweetal heeft afgelegd verscheen al eerder de documentaire Shadow Game van regisseurs Eefje Blankevoort en Els van Driel. Vorige week kwam het vervolg uit: Hammoudi's Droom, over zijn aankomst in Nederland en zijn leven sinds die dag. Bij Rijnmond geeft kersverse Rotterdammer Hammoudi alvast een klein voorproefje.

"Ik heb de documentaire nu twee keer gezien. Hij is heel heftig. Het is heel moeilijk om mezelf van twee jaar geleden te zien. Het is een hele zware tijd geweest", vertelt Hammoudi openhartig bij Radio Rijnmond. Ondanks de wervelwind waarin hij de afgelopen tweeënhalf jaar zat, heeft de tiener al een aardig woordje Nederlands geleerd. Over zijn ervaringen als vluchteling heeft hij dan ook genoeg te vertellen.

De tocht begint met een vlucht van Syrië naar Iran. Vanaf daar lopen Hammoudi en zijn broer door Turkije, Griekenland, Albanië, Montenegro, Bosnië, Kroatië, Slovenië en Italië. Dan nemen de jongens een taxi naar Zwitserland en gaan ze via Duitsland naar Nederland. Bij elkaar is de tocht zo'n 4700 kilometer. De broers doen er ruim 7,5 maand over om Nederlandse bodem te bereiken. "Ik kon niet anders", zegt Hammoudi. "In Syrië had ik geen toekomst. Ik kon daar niet studeren en het was niet veilig."

De reis die de broers afleggen zit vol gevaren. In Kroatië loopt het bijna verkeerd af wanneer ze met temperaturen van min 20 graden een rivier moeten oversteken. "Ineens kwam het water hoger en hoger en ik werd meegesleept. Ik ging bijna dood", vertelt Hammoudi. Het lukt hem uiteindelijk om zich uit het ijskoude water te bevrijden, maar op dat moment hebben de broers nog zo'n 1500 kilometer te gaan.

Aanvaringen met de politie

Tijd om bij te komen van zijn bijna-doodervaring wordt Hammoudi niet gegund. Regelmatig hebben hij en zijn broer aanvaringen met de Kroatische politie en andere obstakels. "De politie heeft ons geslagen, ons geld gestolen en onze telefoons kapotgemaakt", vertelt Hammoudi. Tijdens zijn reis raakt hij zijn broer uit het zicht. "Ik was met een groep met maar weinig minderjarigen. Ik was nog maar een kind, dus dat was heel lastig voor mij."

Drie dagen lang is Hammoudi moederziel alleen, op weg naar Italië. Hij maakt zich ondertussen grote zorgen om zijn broer, maar kan hem vanwege zijn kapotte telefoon met geen mogelijkheid bereiken. Een Iraakse man helpt Hammoudi aan een kaartje naar Milaan, waar hij denkt dat zijn broer is. Dat is niet zo, maar wonder boven wonder worden de twee toch herenigd bij de Italiaanse grens, waar Hammoudi's broer op hem heeft gewacht. "We werden behandeld als straathonden. Het was echt heel eng soms", zegt Hammoudi over die tijd.

Hammoudi als 14-jarige tijdens de reis van Syrië naar Nederland | Foto: Rijnmond

Hun aankomst in Nederland moet de jongens vooral stabiliteit bieden, maar dat blijkt aanvankelijk ver te zoeken. In het eerste jaar verhuizen de broers vaak, waardoor Hammoudi regelmatig van school wisselt. Zekerheid of ze mogen blijven hebben ze ook nog niet. Hun gedachten zijn vooral bij hun moeder en zussen, die nog altijd in Damascus zitten. Hij heeft hen al drie jaar niet meer gezien. Zijn vader is voor de oorlog overleden aan een ziekte, en de broers willen niets liever dan weer als gezin onder één dak wonen.

Europees Parlement

Sindsdien gaat het beter. De broers hebben een verblijfsvergunning voor de komende vijf jaar en een woning die ze samen delen. Hammoudi werkt als vakkenvuller, zit op school en doet binnenkort examen zodat hij de havo kan gaan doen. Uiteindelijk wil hij dokter worden, maar eerst wil hij zijn moeder en zussen naar Nederland halen. De procedure is moeilijk, en veel vaart lijkt er niet in te zitten.

"Ik heb een anderhalf jaar geleden een aanvraag gedaan, maar ik hoor steeds niks van het IND. Ik had binnen zes maanden antwoord moeten hebben, maar dat heb ik nog steeds niet", vertelt Hammoudi. "In Syrië is alles nu heel duur, zoals eten en de huren. Het is ook nog steeds onveilig: vorige week landde er nog een raket vlakbij het huis van mijn familie."

Er is wel verbetering aan de horizon. De moeder en zussen van Hammoudi mogen binnenkort naar Teheran in Iran reizen, om daar te praten met de IND op de Nederlandse ambassade. Als vaststaat dat de meerderjarige zussen van Hammoudi niet veilig alleen in Syrië kunnen blijven, mogen zij ook overkomen. Daar is wel veel geld voor nodig: ongeveer tienduizend euro voor de visa's, reis en verblijf. Daarom probeert Hammoudi nu geld in te zamelen. Ook de makers van de documentaire doen een bijdrage.

Terwijl Hammoudi bericht van de IND afwacht, wil hij al wel wat doen aan de situatie van vluchtelingen zoals hij. Samen met een groep andere vluchtelingenkinderen hoopt hij daarom binnenkort naar het Europees Parlement te gaan. "We willen onze stem laten horen", legt hij uit. "We willen vertellen wat we hebben meegemaakt, want dit kan niet. We moeten niet geslagen en mishandeld worden." De groep wil de EU en EU-lidstaten oproepen om zich aan het Kinderrechtenverdrag houden, en álle kindvluchtelingen bescherming bieden.

Hammoudi tijdens de première van Shadow Game | Foto: Rijnmond

Een datum heeft Hammoudi nog niet, maar hij hoopt zijn pleidooi rondom Wereldvluchtelingdag op 22 juni 2022 te kunnen houden. Ook hoopt hij dat de nieuwe documentaire een beetje beweging in zijn zaak brengt. Wel voelt hij zich al helemaal thuis in Rotterdam, zo laat hij weten. "Ik vind dit een heel fijn land. Ik ben erg dankbaar." Wat hij het mooist aan de stad vindt? "De Erasmusbrug, Beurs, de Lijnbaan: eigenlijk alles wel."

De documentaire Hammoudi's Droom ging op 19 oktober in première tijdens het Cinekid Filmfestival in Amsterdam. Samen met de andere kinderen uit de film zamelt Hammoudi handtekeningen in om aan het Europees Parlement over te dragen.

Meer over dit onderwerp:
ERASMUSBRUG POLITIE ROTTERDAM NIEUWS OPMERKELIJK
Deel dit artikel: