AFVAL

Krimpen zet moderne schillenboer in om flatbewoners hun afval te laten scheiden

Michael Malaihollo haalt afval van groente, fruit en etensresten op aan de voordeur op in Vijverflat in Krimpen
Michael Malaihollo haalt afval van groente, fruit en etensresten op aan de voordeur op in Vijverflat in Krimpen © Rijnmond
De gemeente Krimpen aan den IJssel zet tijdens een eenjarige proef een schillenboer in om bewoners van de Vijverflat hun afval beter te laten scheiden. Voortaan gaat een inzamelaar langs alle galerijen om groenten, fruit en etensresten op te halen zodat deze niet langer in de bekende grijze zakken belanden.
Met deze service hoopt de gemeente op betere resultaten want flatbewoners zijn slechte afvalscheiders, zo blijkt uit afvalzakkenonderzoek. De ene bewoner van de in totaal 240 appartementen tellende Krimpense Vijverflat vindt de nieuwe ophaalservice op en top luxe, maar de andere vindt deze te duur en verspilling van geld.
Met een rolcontainer loopt Michael Malaihollo alle galerijen af. Hij begint boven op de twaalfde etage en zakt dan steeds verder af naar beneden. Met op iedere etage twintig voordeuren is het een hele tippel. “Ik maak hier wel kilometers, ik hoef niet meer naar de sportschool”, grapt hij. Malaihollo werkt voor het Sociaal Werkbedrijf Promen. Hij is speciaal ingehuurd voor deze proef. Op maandag en vrijdag haalt hij composteerbare zakjes met groente-, fruit- en etensresten op, de zogeheten gfe. Op woensdag kunnen bewoners hun vuilniszak met verpakkingen voor de deur zetten.
De Vijverflat in Krimpen
De Vijverflat in Krimpen © Rijnmond
Op de eerste dag van de proef hebben meerdere bewoners al een zakje gfe voor de deur gezet. “Het valt niet tegen maar het is nog te weinig. We hopen op een deelname van 40%”, zegt Kees Schrauwen, grondstoffenmanager bij afvalverwerkingsbedrijf Cyclus. Hij vertelt waarom het belangrijk is dat gfe niet meer bij het restafval eindigt. “Gfe is een hele mooie grondstof. Het kan gecomposteerd worden tot een zak compost voor in je tuin. Het kan ook vergist worden. Dan ontstaat er restwarmte. Het is zonde om dit te verbranden”, zegt de expert van het afvalbedrijf. Vanaf 2024 zijn alle gemeenten in Nederland dan ook verplicht om gfe apart in te zamelen.

Gemengde reacties op luxe service

Een deur zwaait open en een bewoonster kiepert nog even haar keukenbakje om in de rolcontainer van Malaihollo . “Het is fantastisch, vooral voor de oudere mensen in de flat”, zegt ze. Op de begane grond staat een bak voor groen afval maar de opening zit te hoog. “Een heleboel oudere mensen kunnen er gewoon niet bij. Daarom is het een hele goede regel dat het afval aan de deur opgehaald wordt”, vindt ze.
Een andere deur gaat open. De bewoner vraagt of hij nog meer gratis zakjes kan krijgen. Voor de start van de proef hebben bewoners een aanrechtbakje en een rolletje composteerbare zakjes gekregen. De verteerbare afvalzakken blijven niet gratis, weet Schrauwen. De bewoners moeten ze straks zelf in de supermarkt kopen en deze zijn niet de goedkoopste.
Krimpen aan den IJssel wil dat flatbewoners hun afval scheiden
Niet alle bewoners reageren enthousiast. Een aantal voelt er weinig voor. “Ik ben eigenwijs, ik ben alleen en ik heb heel weinig afval. Ik heb er geen zin in”, zegt een bewoner. Een andere bewoner vindt het zinloos want alles eindigt volgens haar toch op dezelfde afvalberg. Meerdere bewoners hebben zich er nog niet in verdiept of hebben de instructie niet begrepen. Dat laatste heeft te maken met de vele verschillende nationaliteiten van de bewoners van de Vijverflat. Ze begrijpen niet allemaal even goed Nederlands.

Krimpen houdt veel restafval over

De bewoners van Krimpen scheiden hun afval helemaal niet zo slecht. In de top 25 van beste afvalscheiders in de regio Rijnmond staat Krimpen op nummer twee met een scheidingspercentage van 68%. Dat is geen slecht resultaat. Alleen blijkt uit de cijfers dat Krimpenaren beduidend meer huisvuil produceren. Er blijven dus ondanks het hoge afvalscheidingspercentage veel kilo’s restafval over. Die verdwijnen in de verbrandingsoven. Vanwege de luchtvervuiling door afvalverbranding moet daarvoor betaald worden. Dat zien de bewoners terug in hun afvalstoffenheffing. Die is met 349 euro in 2022 voor een eenpersoonshuishouden, 384 euro voor twee personen en 419 euro voor drie of meer mensen per huishouden de hoogste van de regio.
Inwoners van Krimpen produceren meer dan 200 kilo restafval per jaar. Dat is ver boven het landelijke doel van maximaal 100 kilo per inwoner. Krimpenaren moeten hun afval dus beter gaan scheiden. Dat geldt ook voor de bewoners van de Vijverflat. "Er wordt nog onvoldoende gescheiden en dat kan dus beter", zegt wethouder Anthon Timm (VVD). "En door deze service aan te bieden, hopen we dat de mensen het goed tussen de oren krijgen en hun afval in het goede bakje gaan doen. En dat we daardoor beter de afvalscheiding kunnen optimaliseren."

Flatbewoners scheiden afval slecht

Flatbewoners zijn over het algemeen slechte afvalscheiders. De meesten gooien al hun afval in dezelfde vuilnisemmer. Dat wijst onderzoek naar de inhoud van zakken huisvuil uit. Papier, glas, plastics, etensresten: alles gaat bij elkaar. Bewoners van rijtjeshuizen met een tuin scheiden hun afval veel beter dan flatbewoners, onder andere omdat in flats minder ruimte is voor afvalbakken dan in de meeste huizen en omdat je geen tuin hebt om het afval te parkeren.
Verschillende afvalbakken in de keuken om afval op te slaan in je flat, vinden veel mensen een smerig idee. Met de ophaalservice van afval aan de voordeur hoopt de gemeente Krimpen het ongemak weg te nemen. “We hopen dat de bewoners inzien dat hoe beter ze scheiden, hoe minder restafval ze zelf naar beneden hoeven te brengen”, zegt grondstoffenmanager Schrauwen van Cyclus. Ook zegt hij dat het ontstaan van nare geurtjes of het aantrekken van vliegjes mee zullen vallen. “Daarom zitten er gaatjes in het aanrechtbakje. Het is beter om het groene afval te laten luchten en beetje uit te laten drogen.”
Troep naast container bij Vijverflat in Krimpen
Troep naast container bij Vijverflat in Krimpen © bewoner Vijverflat

Buren elkaar aanmoedigen

Ook is er hoop dat het vele afval dumpen naast de containers op de begane grond bij de Krimpense flat met de nieuwe ophaalservice minder wordt. In Gouda loopt een soortgelijk project en daar zijn de ervaringen wisselend. “Er zijn bewoners die er enthousiast en frequent gebruik van maken. Maar de helft van de bewoners toont geen belangstelling. Deze mensen brengen hun spullen zelf weg of gooien alles in dezelfde vuilnisemmer. Die krijgen we niet overtuigd”, zegt Schrauwen.
Met zijn oranje outfit en zijn rolcontainer valt inzamelaar Malaihollo op in de Krimpense flat. Daardoor loopt hij aardig wat nieuwsgierige mensen tegen het lijf. “Dan vertel ik wat ik doe en dat mensen hun gfe-afval niet zelf naar beneden hoeven te brengen. Dan krijg ik complimentjes”, vertelt Malaihollo.
In Krimpen loopt de proef een jaar. “We hopen dat de mond-tot-mondreclame van enthousiaste bewoners en de praatjes van Michael Malaihollo met de bewoners effect zullen hebben”, zegt Schrauwen. "Alle begin is moeilijk en ik ben ervan overtuigd dat het steeds meer en steeds beter gaat worden", vult wethouder Timm aan.