HUISARTSEN

Rafaëla strompelt noodgedwongen naar Rotterdamse huisarts: 'In Barendrecht ben ik overal afgewezen'

Het instrumentarium van een huisarts
Het instrumentarium van een huisarts © Rijnmond
Ze zoekt al drie jaar naar een huisarts binnen haar woonplaats, helemaal sinds ze ziek werd is de nood hoog. Het verhaal van de 28-jarige Rafaëla is een van de schrijnende voorbeelden van het huisartsentekort in Nederland. Haar zoektocht is tot op de dag van vandaag zonder succes.
De zoektocht van Rafaëla*, moeder van twee jonge kinderen, is al gaande als ze zich niet lekker voelt. Het begint met rare steken in haar zij, borstkas en rug. Haar overvolle huisarts in een zorgcentrum in Rotterdam-Zuid geeft op afstand aan dat het waarschijnlijk een verrekte spier is. Toch voelt het niet goed en blijft ze aandringen om langs te mogen komen.
Vanwege het coronavirus moet Rafaëla eerst wachten op een negatieve coronatest. Daardoor loopt ze nog enkele dagen langer rond met haar klachten. Vijf dagen later bereiken de problemen een hoogtepunt: ze blijkt een klaplong te hebben.
"Mijn huisarts is te ver voor een bezoek aan huis en wachten op de huisartsenpost was ook geen optie. Als ik een huisarts in Barendrecht had gehad was ik daarnaartoe gestrompeld. Ik weet zeker dat ze mij in Barendrecht ook beter hadden geholpen dan bij mijn huidige huisarts."
Vanaf dat moment ontstaat een ziektebeeld en moet Rafaëla zien te herstellen. "Sinds een jaar ben ik echt uit nood op zoek naar een huisarts dichterbij, maar het lukt totaal niet. Ik heb afgelopen jaar de huisarts enorm vaak moeten bezoeken, maar ik moet continu van Barendrecht naar Rotterdam-Zuid reizen", vertelt ze moedeloos. Ze voegt nog toe dat ze hierdoor ook te maken heeft met parkeerkosten in Rotterdam.

Bijna overal patiëntenstop

Het verhaal van Rafaëla staat niet op zichzelf. De politieke partij Echt voor Barendrecht (EVB) maakt zich al een tijd druk over het huisartsentekort: "Veel Barendrechters staan nu noodgedwongen ingeschreven bij een huisarts in Rotterdam-Zuid", zegt raadslid Richard Carlebur. Sterker nog, uit onderzoek door organisatie ZorgImpuls blijkt dat in 2019 93 procent van de huisartsen een patiëntenstop had.

Behulpzame buren

Buurvrouw Sandra ziet Rafaëla met de handen in het haar zitten en schiet te hulp. Ook bij haar is de frustratie te merken: "Ik vind het echt schrijnend. Zeker omdat er al in 2019 vragen over zijn gesteld en er nog niets veranderd is. Zo'n meisje met twee kindjes, al helemaal met haar ziektebeeld, zou toch gewoon bij een huisarts in de buurt terecht moeten kunnen?"
Ze helpt Rafaëla met het – vaak voor de zoveelste keer – benaderen van huisartsen in de buurt. Haar man plaatst ook een oproep op Twitter:
De gemeente Barendrecht reageert op het twitterbericht en stuurt Rafaëla naar haar zorgverzekeraar. Maar daar hebben Rafaëla en haar buurvrouw al genoeg keer aangeklopt. "Ik heb via de zorgverzekeraar geprobeerd aan een huisarts te komen. Zij hebben mij geholpen, maar konden niet veel betekenen. Ook de huisartsen die bij hen in het systeem stonden, waren gesloten voor aanmeldingen."

Van het kastje naar de muur

Wanneer ook de zorgverzekeraar niet verder kan helpen, wordt ze verwezen naar de gemeente Barendrecht. Een gevalletje 'van het kastje naar de muur'. Hoewel de verantwoordelijkheid van het huisartsentekort officieel niet bij de gemeente ligt, is EVB van mening dat de gemeente wel degelijk iets zou moeten bijdragen.
Daarom stelde de partij in 2020 al vragen over het toenemende tekort aan huisartsen en diende in 2021 een motie in. "De motie is aangenomen in de raad. Maar het heeft nog niet tot verandering geleid", zegt Carlebur. In de motie stelde EVB onder meer voor dat de gemeente bijdraagt in het uitbreiden en vestigen van praktijkruimtes, maar helaas: "Er zijn geen huisartsen en praktijkruimtes bijgekomen sindsdien. Er moet gewoon meer mogelijk zijn."

Landelijk tekort

Het huisartsentekort is een landelijk probleem en komt onder meer door vergrijzing. Oudere mensen bezoeken vaker een huisarts volgens de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV). Ook de pensionering van huisartsen speelt mee. Daarnaast worden er, in Barendrecht ook, veel nieuwe huizen gebouwd en verandert daarmee de populatie. Maar de capaciteit aan huisartsen en praktijkruimte groeit niet mee, zegt de LHV.
Willemijn Edel is arts bij Huisartsenposten Rijnmond in het IJsseland Ziekenhuis. Zij wordt geregeld geconfronteerd met een huisartsentekort.

Op internet tips zoeken

Veel mensen zoeken al snel naar informatie op internet als de huisarts ver weg of bezet is. Edel benadrukt dat het belangrijk is om daarbij wel de juiste websites te bezoeken. Dan krijg je betrouwbare informatie, net zo betrouwbaar als via de huisarts zelf. Volgens Edel is bijvoorbeeld thuisarts.nl een goede bron van informatie.

Hoe nu verder in Barendrecht?

Sinds afgelopen week is duidelijk wie in Barendrecht de wethouder wordt die over de huisartsen gaat. Het gaat om Miranda de Hoop. "Deze week ontmoeten we elkaar", zegt raadslid Richard Carlebur. "Een van de eerste vragen zal zeker zijn wat haar visie is op de aangenomen motie en de eerstelijnszorg in Barendrecht. Het huisartsentekort in Barendrecht staat bij ons hoog op de agenda."
* Rafaëla wil alleen met haar voornaam genoemd worden. Haar volledige naam is bij de redactie bekend.