ROTTERDAM

Coalitie Rotterdam is rond: zo vonden Leefbaar, VVD, D66 en Denk elkaar

Formateur Wouter Koolmees (m) tussen de Rotterdamse coalitiepartijen
Formateur Wouter Koolmees (m) tussen de Rotterdamse coalitiepartijen © Rijnmond
Leefbaar Rotterdam, VVD, D66 en Denk hebben een akkoord bereikt over een nieuw college. Welke afspraken en plannen zijn gemaakt is nog niet bekend. Vrijdagmiddag wordt het coalitieakkoord gepresenteerd. Opvallend: het college telt slecht één vrouw.
In bijna volledige stilte is de afgelopen drie maanden gewerkt aan de nieuwe coalitie. De dag na de verkiezingen stelde Leefbaar al oud-Roteb-directeur Hermann Jaeger voor als verkenner. Hij ging met alle lijsttrekkers praten om te kijken welke combinaties mogelijk waren voor het vormen van een college. Uiteindelijk kwam Jaeger tot de conclusie dat het verder uitwerken van de samenwerking van Leefbaar, VVD, D66 en Denk de meest logische vervolgstap was.
Leefbaar Rotterdam behaalde bij de gemeenteraadsverkiezingen de meeste zetels (10). De VVD kreeg er 6, D66 pakte 5 zetels en Denk 4. De beoogde coalitiepartijen hebben 25 van de 45 zetels in de Rotterdamse gemeenteraad.
De Rotterdamse oud-minister Wouter Koolmees werd vervolgens informateur. Hij is onder meer gekozen vanwege zijn ervaringen als informateur -samen met Johan Remkes- bij de totstandkoming van het huidige kabinet Rutte IV. Ook is hij Rotterdammer en was hij voor alle lijsttrekkers de meest geschikte kandidaat.
Wekenlang is er achter gesloten deuren op de Coolsingel gesproken. Voor Leefbaar Rotterdam was belangrijk dat de onderhandelingen snel zouden verlopen. Uiterlijk half juni zou het hele proces afgerond moeten zijn. "De noden van de stad en de urgentie van de vraagstukken vragen om een besluitvaardig bestuur dat binnen de kortste tijd na de verkiezingen aan de slag gaat", lichtten de beoogde coalitiepartijen het eerder al toe.. Tot gisteren is er nog onderhandeld en zijn alle voorstellen doorgerekend.

Historische samenwerking

Hoe logisch de vier onderhandelende partijen deze stap vinden, een coalitie van Leefbaar Rotterdam én Denk is voor anderen niet altijd een voor de hand liggende optie. De partijen botsten geregeld de afgelopen vier jaar en hadden stevige debatten. Ook lijken de verschillen tussen de partijen van Simons en Achbar groot.
Maar Leefbaar en Denk zelf zien ook juist veel overeenkomsten en denken dat veel stemmers bereikt worden die in een andere combinatie niet mee konden besturen. Dat vindt ook Chantal Zeegers van D66. "Het mooie van deze coalitie is dat deze zoveel verschillende groepen Rotterdammers een plek aan tafel geeft. Denk staat weer voor een heel andere plek dan Leefbaar Rotterdam of D66 of de VVD."

Inhoud college-akkoord

Over de inhoud van het bereikte akkoord is vooralsnog niets bekend. Tijdens de onderhandelingsronde is er niet uit de school geklapt. Maar duidelijk is wel dat geld het grootste knelpunt bij onderhandelingen voor nieuwe coalitie in Rotterdam moet zijn geweest. Net voor de paasvakantie zei informateur Koolmees daarover: "We hebben hoge inflatie en de energierekening loopt op. Wat dat economisch gaat betekenen weten we niet, maar er is een kans dat we tegenvallers krijgen de komende jaren. Daar moeten afspraken over worden gemaakt".
Vrijdag zal dus duidelijk worden wat die afspraken inhouden. Dan moet ook duidelijk worden of alle partijen wel hun belangrijkste punten uit de campagne hebben kunnen verzilveren.
Voor Leefbaar Rotterdam is het een grote opluchting. De partij wilde na vier jaar oppositie dolgraag weer besturen en dat is nu gelukt. Bij de coalitievorming in 2018 viel de partij van toenmalig lijstrekker Joost Eerdmans buiten de onderhandelingen. Voor Denk is het een historisch moment als het college van burgemeester en wethouders straks is geïnstalleerd. Het is voor de jonge partij, die vier jaar geleden voor het eerst lokaal meedeed, de eerste gemeente waar nu ze meebesturen.

Oppositie wil meepraten over inhoud

Tijdens de formatie heeft de oppositie ook met de informateur gesproken. Bij een groot deel van de partijen die niet mee onderhandelen is toch de vrees dat dit college in wording misschien wel te weinig gaat doen aan bijvoorbeeld duurzaamheid, de aanpak van schulden en inclusiviteit. Na het eerste gesprek met Koolmees was de hoop bij partijen als PvdA, GroenLinks, Volt, SP en Bij1 dat ze nogmaals met de formerende partijen konden meedenken aan oplossingen.
Uiteindelijk bleef een belletje voor een nieuw gesprek uit en hebben ze afgelopen zaterdag een brief aan informateur Koolmees gestuurd. Ze vragen daarin om een vervolggesprek en komen met een groot aantal voorstellen waar ze graag over willen praten. De brief zal besproken zijn, maar of er met de wensen iets gedaan is in het akkoord, is niet bekend. Dat zal vrijdag blijken.

Wethouders

Inmiddels hebben op de VVD na alle partijen ook al de kandidaten voor de wethouders bekend gemaakt. Voor Leefbaar zijn dat Robert Simons, Gerben Vreugdenhil en Maarten Struijvenberg. D66 heeft Chantal Zeegers en Said Kasmi voorgedragen en voor Denk zijn Faouzi Achbar en Enes Yigit de kandidaat-wethouders. Bij de VVD zijn Vincent Karremans en Tim Versnel voorgedragen.
Met Chantal Zeegers telt het college slechts één vrouw. In het huidige college zaten nog drie vrouwelijke wethouders.