ENERGIE

Een klein dorp met grote ambities: Stad aan ‘t Haringvliet wil van het aardgas af, maar zijn de bewoners er wel klaar voor?

Stad aan 't Haringvliet op Goeree-Overflakkee
Stad aan 't Haringvliet op Goeree-Overflakkee © Rijnmond
Een heel dorp dat in 2025 overstapt van aardgas naar waterstof. Het is de grote wens van de initiatiefnemers achter het project Stad Aardgasvrij. Maar wil de rest van het dorp wel mee? Voor veel Stadtenaren gaat het allemaal iets te snel. Ze hebben nog veel vragen. "Want wat betekent dit nou precies voor mijn huis?"
Deze maand zou er gestemd worden door de bewoners en ondernemers van Stad aan ‘t Haringvliet. De waterstofplannen gaan alleen door als 70 procent voor is. Maar ondanks alle informatieavonden, folders, de website en het inrichten van een inspiratiehuis komt de draagvlakmeting te vroeg.
Duurzaamheidswethouder Tea Both voor het inspiratiehuis in Stad aan 't Haringvliet
Duurzaamheidswethouder Tea Both voor het inspiratiehuis in Stad aan 't Haringvliet © Rijnmond
Dat vindt wethouder Tea Both van duurzaamheid begrijpelijk. "We dachten voor nu genoeg informatie te hebben gegeven. Maar mensen komen met specifieke vragen over de situatie in hun woning. Er is dus maatwerk nodig."
Stad aan ‘t Haringvliet ligt op Goeree-Overflakkee. Het dorpje heeft ruim zeshonderd woningen, waaronder ook veel oudere woningen. Het plan richt zich erop om de bestaande aardgasbuizen te gaan gebruiken voor de aanvoer van de waterstof. Stad Aardgasvrij mag zich hierdoor een landelijke proeftuin noemen en krijgt 5,6 miljoen subsidie vanuit het Rijk. Niet alleen op Goeree-Overflakkee en landelijk heeft Stad Aardgasvrij de aandacht, zelfs in Europa wordt het inwonersinitiatief met veel belangstelling gevolgd.
Om de inwoners meer tijd te geven, is de draagvlakmeting uitgesteld. Het projectteam biedt nu aan om alle 628 huizen te ‘schouwen’, dus om ze te bekijken en het per situatie te hebben over welke aanpassingen nodig zijn en welke kosten vanuit het project vergoed worden.

'Angst' voor een nee

Is de angst voor een ‘nee’ op het moment dan zo groot? "Angst is geen goed woord", licht de wethouder toe. "Maar het is nogal wat om een hele dorpskern op een andere manier te gaan verwarmen. Het is nieuw, nog nooit gedaan. We kunnen niet terugvallen op ervaringen van andere gemeenten of wijken. Dus we willen vooral zorgvuldig zijn."
Sander Hartwig is één van de mensen die de woningen in Stad zal gaan schouwen. Om dit goed te kunnen doen, voerde hij deze week al bij één van de initiatiefnemers een ‘proefschouw’ uit. "Ik bekijk de meterkast, de bekabeling, hoe de gasleiding loopt en naar wat het betekent om de aardgasketel te vervangen. En ieder huis is weer anders."
Kijk hieronder de reportage over de proefschouw:
De proefschouw vindt plaats in de woning van Piet Diepenhorst. Hij is vanaf het begin betrokken bij Stad Aardgasvrij. "Ja ik ben groot voorstander. We zullen toch allemaal van het gas af moeten. Dan is het alleen maar goed om zelf de regie te hebben en te profiteren van de voordelen die horen bij het zijn van een pilot."
Waarom zien de initiatiefnemers waterstof als het beste alternatief voor aardgas? Hartwig legt uit: "Juist omdat Stad zoveel oudere woningen heeft. Dat gaat om monumentale woningen, die al zo vaak gerenoveerd en aangepast zijn, dat ze niet verder te isoleren zijn. Een warmtepomp is dan sowieso geen optie."

Project op wankelen?

Rondom Stad Aardgasvrij ontstond de laatste weken wel wat onrust. Het uitstellen van de draagvlakmeting in combinatie met het terugtrekken van energieleverancier Eneco gaf het beeld dat het project op wankelen staat.
"Dat is zeker niet het geval", benadrukt wethouder Tea Both. "Eneco heeft zich inderdaad teruggetrokken. De inwoners willen een vaste waterstofprijs, ook met het oog op de stijgende gasprijzen, dus die hebben we bepaald. Maar Eneco vindt het te vroeg om zich hieraan te verbinden. Dat is jammer, maar we gaan nu eerst het draagvlak meten en dan kijken naar wie de energieleverancier wordt. Schadelijk voor het proces is het niet."
Wanneer de Stadtenaren alsnog mogen stemmen over de overstap naar waterstof is nog onduidelijk. Daarvoor moet eerst duidelijk worden hoe lang het schouwen van alle woningen in beslag gaat nemen.