MAAS

De waterstand in de Maas gaat dalen: 'Ga áltijd zuinig om met drinkwater'

Een glas water vullen staat mogelijk onder druk
Een glas water vullen staat mogelijk onder druk © Pixabay
Je staat er misschien niet zo snel bij stil als je helder drinkwater uit de kraan tapt, maar het komt gewoon uit een rivier. Door klimaatverandering wordt het steeds warmer en droger en dat betekent: de waterstand in de rivieren wordt lager. Zo ook in de Maas, waar het Rijnmondgebied een groot deel van zijn drinkwater vandaan haalt. Die lagere waterstand heeft logischerwijs consequenties voor de hoeveelheid, en óók voor de kwaliteit.
Onderzoekers van kennisinstituut Deltares ontwikkelden in opdracht van RIWA-Maas, de belangenbehartiger van drinkwaterbedrijven in Nederland en België, een model om de beschikbaarheid van Maaswater in de toekomst te onderzoeken. Het model werd losgelaten op drie verschillende klimaatscenario's voor de jaren 2050 en 2085, van gematigd tot extreem.
Een hele mond vol, maar wat betekent dat concreet? Dat we mogelijk met drinkwatertekorten te maken krijgen in de toekomst. In vrijwel alle scenario's kwamen de onderzoekers uit op langere perioden van lage waterafvoer in de Maas, vooral 's zomers.
Maar: "In geen van de scenario's hebben we gezien dat de rivier helemaal droogvalt", zegt Maarten van der Ploeg, directeur van RIWA-Maas tegen Rijnmond. Wat hij vooral ziet is een verslechtering van de waterkwaliteit. Door het kleinere volume water dat door de Maas zal stromen, worden industriële stoffen die in de rivier worden gedumpt minder verdund.

Lastig filteren

In totaal krijgen ongeveer zeven miljoen mensen in Nederland en België momenteel water uit de Maas, waarvan anderhalf miljoen in het Rijnmondgebied. Van der Ploeg verwacht dat er waarschijnlijk genoeg drinkwater doorheen zal lopen, 'ook in het meest sombere scenario', maar het zal wel meer verontreinigd zijn. Dat betekent: een grotere verantwoordelijkheid voor de waterbedrijven om hun zaakjes goed op orde te hebben. Hoe vervuilder het water, hoe lastiger het is dit te filteren.
Het waterbedrijf dat water aan de regio Rijnmond levert, is Evides. Maaike van der Ven, manager productie bij Evides, vindt dat het onderzoek de urgentie van het probleem nogmaals onderstreept. "De waterkwantiteit is wisselend bij laag water, de waterkwaliteit is onze grootste zorg." Tot 2050 is Evides voorbereid op droogte en laag water in de Maas, daarna nog niet.
Momenteel wordt schoon drinkwater door Evides gegarandeerd met behulp van forse opslaglocaties, zoals de Bieschbosbekkens. Als het een periode veel regent en in de Maas het water hoog staat en de kwaliteit goed is, dan kan er extra water uit de rivier worden gewonnen en opgeslagen. "We kunnen dan kieskeurig zijn. We kunnen water van mindere kwaliteit laten gaan en de inname een aantal dagen staken", zegt Van der Ven. "In de Bieschbosbekkens is ruimte voor enkele maanden aan watervoorraad."

Op zoek naar oplossingen

Zijn er verder nog andere oplossingen om een neigend watertekort af te wenden? Eén oplossing is simpelweg minder afvalstoffen lozen in de Maas. Daardoor is de mogelijk kleinere hoeveelheid water in de rivier nog van gedegen kwaliteit, zodat het drinkbaar is.
Tot slot is er ook iets wat jij kunt doen aan het watertekort: let op je waterverbruik. Dat beaamt Van der Ven: "Je moet áltijd zuinig omgaan met drinkwater."