3X2

De 101-jarige 'tante' Lien is al sinds de oprichting betrokken bij de JeugdWielertour, maar moet de 50e editie missen

Fietsende kinderen die meedoen aan 3x2 en 'tante' Lien Oostdijck
Fietsende kinderen die meedoen aan 3x2 en 'tante' Lien Oostdijck © Aad Hoogendijk/RTV Ridderkerk
101 jaar is ze inmiddels: ‘tante’ Lien Oostdijck, zoals zij bekend staat in Ridderkerk. Zij stond, met haar inmiddels overleden echtgenoot Sjaak Oostdijck, 51 jaar geleden aan de wieg van de JeugdWielertour 3x2 in Ridderkerk. Nog altijd is de naam Oostdijck synoniem voor het evenement waar jaarlijks honderden kinderen uit de omgeving aan meedoen.

50 keer 3x2

De JeugdWielertour viert komende week het 50-jarig bestaan alsnog, nadat de afgelopen twee jaren niet doorgingen vanwege corona. Maar liefst tweehonderd kinderen in de leeftijd van 8 tot en met 16 jaar trappen deze week de pedalen in. Ze zijn onderverdeeld in achttien teams, elk gesponsord door een Ridderkerks bedrijf, en gaan onder meer in diverse zwembaden in de regio de strijd aan met elkaar.
De snelheid op de fiets speelt geen rol, maar wel worden er ‘gedragspunten’, ‘versierde-fietsenpunten’ en ‘wedstrijdpunten’ toegekend. Zijn de handen wel aan het stuur? Houdt iedereen zich aan de verkeersregels? Wordt er wel meegezongen?! Het zijn allemaal zaken die punten voor het klassement kunnen opleveren.
De kinderen fietsen onder meer naar recreatieoord Binnenmaas in de Hoeksche Waard. Ook het zwembad Schoonenburg in Nieuw-Lekkerland, dat al bijna alle jaren op de agenda van 3x2 staat, wordt bezocht. Verder fietsen de kinderen naar Hendrik-Ido-Ambacht en zullen ze ook een dag in Ridderkerk zelf doorbrengen. Woensdag is een bijzondere dag: om het 50-jarig bestaan te vieren wordt er niet gefietst, maar is er een bijzondere activiteit die nu nog een groot geheim is.
Het wielerevenement sluit traditiegetrouw af op zaterdag, met een tocht door de gemeente op versierde fietsen. Dat versieren begint doorgaans al een dag eerder, bij de sponsor van het team of bij een van de leiders. De week wordt afgesloten in sporthal De Fakkel met een grote finale. Daar zullen ook de prijzen worden uitgereikt.
Versierde fietsen op de laatste dag van 3x2
Versierde fietsen op de laatste dag van 3x2 © Aad Hoogendijk

Verstopt in het gras

Eregast Lien Oostdijck is normaal gesproken ook in De Fakkel aanwezig. Maar doordat zij onlangs haar heup heeft gebroken, zal zij dit jaar waarschijnlijk het feest moeten missen. En dat zal vreemd aanvoelen. Tante Lien heeft door de jaren heen namelijk veel voor de organisatie betekend.
Zo was zij jaren lid van de jury, die onder andere het gedrag van de kinderen beoordeelde. Vanaf een beschutte plek keek zij bijvoorbeeld of de jeugd zich wel aan de verkeersregels hield.
"Ze zagen ons eigenlijk nooit, we lagen langs een dijk in het gras", vertelde ze in 1990 aan Radio Ridderkerk. "Of we zaten bij iemand binnen. Die mevrouw wist het elk jaar al: Dan stond de deur open en dan zei ze: ik heb pannenkoeken gebakken hoor, neem maar voor iedereen mee… Het was gewoon enig, ik heb zo’n fijne tijd gehad."
Ook na het beëindigen van haar actieve periode voor 3x2 bleef zij altijd betrokken. Zo zorgde zij ervoor dat na het overlijden van haar man de Sjaak Oostdijckschaal werd uitgereikt aan iemand die dat jaar veel voor 3x2 had betekend, en heeft zij nooit een bezoekje aan de jeugdwielertour of aan de finale overgeslagen. Een echte mascotte dus.
'Tante' Lien in 2019, toen ze een kijkje nam bij 3x2
'Tante' Lien in 2019, toen ze een kijkje nam bij 3x2 © Aad Hoogendijk

De Waardentour

De eerste plannen voor wat we nu kennen als 3x2 komen al uit 1949, zo vertelde Sjaak Oostdijck in een video-opname voor RTV Ridderkerk in 1989. Een ronde voor jongens, op de fiets. Het zou de Waardentour gaan heten.
Het grootste verschil tussen de Waardentour en 3x2 is dat de huidige organisatie zelf zorg draagt voor de jeugd. Bij de Waardentour was dit de taak van de sponsoren. Maar die sponsoren werden steeds schaarser en in 1965 was daardoor de organisatie van de Waardentour niet meer mogelijk. Een uitstapje naar de Jeugdvierdaagse van enkele jaren leidde uiteindelijk tot de start van 3x2. Maar eerst moest er een organisatie worden opgebouwd.
Deelnemers aan 3x2
Deelnemers aan 3x2 © Aad Hoogendijk

Waar komt die naam toch vandaan?

Sjaak Oostdijck was destijds gemachtigde van de Nederlandse Sportfederatie in de gemeente Ridderkerk, voor het afnemen van de proeven van de 'harmonische lichaamsontwikkeling', het latere trimdiploma.
Zo lezen we bijvoorbeeld in het huis-aan-huisblad De Combinatie van 15 juli 1971 dat honderd jongeren het Trimdiploma van de Nederlandse Sportfederatie behaalden. Sjaak Oostdijck: "we gingen 2 dagen trimmen, 2 dagen fietsen en 2 dagen wandelen ná de Jeugdvierdaagse, omdat het niet doenbaar was 4 dagen met de meeste kinderen te wandelen. Daar is dus het bewuste 3x2 uit gekomen." Na een aantal jaren ging het wandelen er af, maar het fietsen en de naam bleven.
Het jaar van aanvang is trouwens een dingetje. "Over die 50 jaar, daar kunnen we een boom over opzetten", zei voorzitter Peter van Dijk vorige week nog tijdens de opening van de expositie over 50 jaar 3x2 in de Ridderkerkse Oudheidkamer. "Want de één begint met de telling in 1971, de ander in 1970, en volgens de stukken had de telling zelfs in 1972 kunnen beginnen. Maar als ik alles bij elkaar optel, is een feit dat we dit jaar voor de 50e keer 3x2 gaan organiseren.”
Het eindklassement in 1984
Het eindklassement in 1984 © Erik Jonkman/RTV Ridderkerk

Niets veranderd

Eigenlijk is in al die jaren niets veranderd aan het evenement. De opvoedkundige waarde voor de jeugd staat nog hoog in het vaandel, evenals het sportief bezig zijn. Hoewel er niet meer wordt gewandeld zoals in de beginjaren, wordt er nog wel gefietst, afgewisseld door een bezoek aan een zwembad in de regio waar ook een sportief element aan verbonden is. En hopelijk is tante Lien er volgend jaar, als vanouds, gewoon weer bij.
RTV Ridderkerk doet dit jaar voor de dertigste keer verslag van de JeugdWielertour, met Radio3x2. En dat wordt gevierd: In deze week wordt door de lokale omroep teruggekeken op de afgelopen dertig jaren, met flink veel fragmenten uit die periode maar ook veel oude verhalen die nu pas verteld worden. Radio3x2 is te beluisteren vanaf maandag 8 augustus tot en met zaterdag 13 augustus via RTV Ridderkerk. ZaterdagMiddagLive besteedt zaterdag tussen 12:00 uur en 14:00 uur aandacht aan 3x2 en Erik Lemmers is maandag tussen 10:00 uur en 13:00 uur aanwezig op de eerste dag.
Dit is een verhaal van Aad Hoogendijk van RTV Ridderkerk.