CRUISESCHIP

'Bezoeken van cruiseschepen aan Rotterdam leveren de stad vrijwel geen geld op'

Professor Bauke Visser hoop dat de gemeente meer oog heeft voor de overlast op de kade
Professor Bauke Visser hoop dat de gemeente meer oog heeft voor de overlast op de kade © Rijnmond
Cruiseschepen zijn een leuk plaatje voor de liefhebber, maar kostbaar voor de stad. Dat zegt professor Bauke Visser van de Erasmus Universiteit. De gemeente en Cruise Port Rotterdam beweerden eerder dat elk bezoek van een cruiseschip de stad 1 miljoen aan bestedingen oplevert. Daar zet de econoom zijn vraagtekens bij.
Visser woont in een appartement op een van de hoogste etages van De Rotterdam. Vanaf zijn balkon kan hij de cruiseschepen al van verre zien aankomen. Ook woensdag ziet hij al vroeg in de ochtend de Queen Mary 2 aan de Wilhelminakade aanmeren. Hij wijst op de rook die uit de schoorsteen, komt. "Door het druilerige weer is het nu minder goed zichtbaar als anders."
Zo komt het gesprek al snel op de duurzaamheid van dit klassieke trans-atlantische passagiersschip. Visser moet bekennen dat hij de details niet kent, maar hij gaat er vanuit dat het schip op stookolie vaart en een scrubber gebruikt. Dit is een roetfilter die de uitstoot vermindert. De bewoner is daar geen fijn fan. "Daardoor kunnen ze stookolie blijven gebruiken, zelfs in het centrum van de stad. En het vieze waswater van de scrubber wordt gewoon in de rivier geloosd."
Tekst gaat verder onder de video
Econoom Bauke Visser over cruiseschepen zoals de Queen Mary 2
Een walstroomvoorziening op de kade zou de vervuiling en het lawaai van draaiende motoren op de kade kunnen tegengaan. Daar is al een principe-overeenkomst voor getekend tussen de gemeente en Cruise Port Rotterdam. Maar een definitief besluit laat nog op zich wachten omdat de gemeenteraad aanvullende vragen heeft over onder meer de kosten en de locatie van de installatie. De voorziening kost 22,5 miljoen euro en komt in de Cruiseterminal, wat een rijksmonument is.
Visser gebruikt de tussenliggende periode om de politieke partijen en andere betrokkenen te bestoken met aanvullende informatie over de overlast die de bewoners ervaren door de komst van de cruiseschepen naar Rotterdam. Hij heeft zelfs een website in het leven geroepen: (havenstad.org) waarin alle informatie is terug te lezen.

Trillingen en parkeeroverlast

Hij vertelt dat de bewoners overlast ervaren op het gebied van geluid, trillingen in de woningen door zware motoren, luchtvervuiling en parkeeroverlast. "Bewoners moeten hun ramen dicht houden vanwege het lawaai van de motoren, de omroepinstallatie en de muziek. Op de lagere verdiepingen houden ze ook de gordijnen dicht vanwege inkijk en lichtoverlast. En er ontstaan opstoppingen door bussen die passagiers vervoeren en vrachtwagens die de schepen komen bevoorraden."
Cruiseliefhebbers zullen zeggen dat de bewoners wisten dat ze bij een Cruiseterminal kwamen te wonen en dat ze hier rekening mee moeten houden. Visser erkent dit, maar strijdt vooral tegen de toename. Tot nu toe staat de teller dit jaar op 43 schepen. Dat zijn er meer dan in de coronajaren 2021 (41) en 2020 (29). Maar minder dan in 2019 (100) en meer verspreid over het jaar, laat Cruise Port Rotterdam weten. "Overall is de groei 20 procent ten opzichte van vijf jaar geleden," aldus directeur Mai Elmar.

Wandelpromenade

Over een paar jaar worden het misschien zelfs 150 schepen, vreest Visser. Dat aantal heeft hij de wethouder horen zeggen tijdens de commissievergadering over de walstroominstallatie. "Om die financiering van de voorziening terug te verdienen moeten er nog veel meer schepen naar Rotterdam komen dan nu. Dat betekent dat de vervuiling mogelijk minder wordt, maar dat de verkeersoverlast juist stijgt. En dat de wandelpromenade langs de rivier ook vaker voor publiek is afgesloten.
Het zit hem al helemaal niet lekker omdat de gemeente veel minder aan de schepen verdient dan de wethouder wil doen geloven. "Ik ben er eens in gedoken en zag in een gemeenterapport uit 2017 dat een schip de stad Rotterdam maar driehonderdduizend euro oplevert. De investeringen die de de stad doet moet je daar zelfs nog van afhalen. Er blijft dus veel minder over dan wordt voorgehouden."

Kinderdijk

De econoom denkt op basis van eigen berekeningen dat een schip 60- tot 70.000 euro per schip oplevert. "De passagiers krijgen de maaltijd aan boord gratis en bezoeken dus nauwelijks restaurants . Restaurants op de Wilhelminapier moeten zelfs dicht als er een schip ligt. We zien de toeristen ook massaal in de bus stappen die ze naar andere bestemmingen brengt zoals Amsterdam, Den Haag, Delft en Kinderdijk. Slechts een enkele pendelbus rijdt naar het centrum, maar de toeristen keren niet met ladingen aan tassen terug."
Kortom, dat leuke plaatje dat cruiseliefhebbers zien als een schip naar Rotterdam komt, is volgens de econoom vooral een kostbaar plaatje. Visser hoopt dat zijn kritische opmerkingen de gemeente laat inzien dat de overlast in de toekomst beperkt moet worden. Hij woont zelf al meer dan tien jaar op de kade en wil er ook dolgraag blijven wonen. "En daarvoor blijf ik gemotiveerd om de gemeente en instanties te informeren over hoe de vork daadwerkelijk in de steel zit."