Noordereiland krijgt 35 Stolpersteine voor vermoorde Joodse gezinnen

Op het Rotterdamse Noordereiland worden dit jaar 35 zogeheten Stolpersteine gelegd. Stolpersteine, ook wel struikelstenen genoemd, zijn gedenkstenen voor huizen van Joden die in de oorlog zijn gedeporteerd en vermoord. Kunstenares Ellen Vomberg kwam met het idee voor stenen op het Noordereiland.

"Van veel mensen is er niks meer, voor een eventuele nabestaande is er niet eens een graf", legt Vomberg uit. In één geval op het eiland staat de woning waaruit een Joods gezin werd afgevoerd er inmiddels ook niet meer. "Dan wordt via geografische lijnen bepaald waar ongeveer dat huis was. Het moet een goed in het zicht liggende plek zijn."

"Ik heb ontdekt door al die zoektochten door archieven en op internet, dat er ontzettend veel nog helemaal niet uitgezocht is", vertelt Vomberg. "Er zijn natuurlijk complete families uitgeroeid, het is gruwelijk om te zien. Je ziet een soort olievlek van allemaal mensen die weg zijn, de één na de ander."

Spullen op straat gegooid

Met het verdwijnen van al die gezinnen, verdween ook veel informatie over hen. "Als er niemand overblijft van zo'n familietak, is er eigenlijk niemand meer die dat levend houdt en daar spullen van heeft, of foto's", legt Vomberg uit.

"Veel huizen zijn bezet geweest door Duitsers, of er zijn andere mensen ingetrokken. Spullen zijn hup, de straat op gegooid, dus er is ongelofelijk veel verdwenen. Dat geeft in ontzettend veel gevallen nog steeds heel veel onwetendheid."

Drie overlevenden

Het is dit jaar 75 jaar geleden dat Nederland werd bevrijd van de Duitse bezetting. Ellen Vomberg krijgt hulp van professionals en vrijwilligers bij al het uitzoekwerk naar de Joodse gezinnen op het Noordereiland. Op heel het eiland waren, voor zover de onderzoekers kunnen zien, maar drie Joden die de oorlog hebben overleefd.

De 35 Stolpersteine zouden eigenlijk op 21 april worden geplaatst, maar dat wordt dinsdag 30 juni. Vanwege de grote aanvraag dit herdenkingsjaar lukte het niet om zo snel alle stenen te krijgen.

Deel dit artikel: