31 maart 1943: Amerikaanse bommen verwoestten Rotterdamse woonwijk

De dichtbevolkte Rotterdamse woonwijk Bospolder-Tussendijken werd op 31 maart 1943 getroffen door een Amerikaans bombardement. Ruim vierhonderd mensen kwamen daarbij om. Het doel van de Amerikaanse bommenwerpers was de werf Wilton Fijenoord in Schiedam.

Een vergissing van de leidende bommenrichter en verkeerde informatie over de windrichting, resulteerde erin dat de bommen op de woonwijk terecht kwamen. Pas sinds 2017 wordt het bombardement jaarlijks herdacht. Vanwege de maatregelen in verband met het coronavirus gaat de herdenking dinsdag niet door. 

Door het bombardement en de daarop volgende brand ging tien hectare in het woongebied verloren. Er vielen honderden gewonden en ruim zestienduizend mensen raakten dakloos. 

Vlammenzee

Park 1943 in Bospolder-Tussendijken herinnert aan het bombardement van 31 maart 1943. Voor het verwoestende bombardement stonden huizen op de plek waar nu het park is. Dit gebied was het hart van het getroffen gebied. 

Historicus Jac. Baart deed onderzoek en vertelde eerder bij Rijnmond over het park: “Dit was de kern van de vuurhaard, alles brandde als een fakkel. De drinkwaterleiding was getroffen, dus er was een gebrek aan water. De gemeentelijke brandweer van Rotterdam kon het absoluut niet aan. De Duitse brandweer is gaan assisteren, maar dit gebied moest direct worden prijsgegeven. Er was geen houden meer aan.” 

Monument

Het bombardement kreeg in Rotterdam de naam ‘Het Vergeten Bombardement’, omdat er lang geen herdenking of monument was. Pas vijftig jaar na de ramp, kwam er een monument op initiatief van overlevenden en buurtbewoners. Toenmalig premier Lubbers onthulde op 31 maart 1993 het gedenkteken in Park 1943. 

Het monument bestaat uit grote cijfers, die de datum 31 3 1943 vormen. De cijfers liggen verspreid over het gras in het park. Op de gedenkplaat bij het monument staan 326 dodelijke slachtoffers vermeld. Dat is het getal dat in 1993 bekend was.

Jac. Baart is verder gegaan met het onderzoek: “We zijn tot nu toe op 428 dodelijke slachtoffers gekomen”, zei hij in 2019 bij Rijnmond. “Zelf denk ik dat je het kan opschalen tot 450 slachtoffers. Vanwege onderduikers en mensen die illegaal inwoonden bij familie.” 

Van sommige bewoners werd nooit meer iets gevonden. Door de bommen kwamen menselijke resten soms meters diep in de grond. Nabestaanden hadden vaak lang geen idee wat er met hun geliefde was gebeurd. 

De 75-jarige herdenking van het Vergeten Bombardement werd in 2018 bijgewoond door honderden mensen, onder hen ook veel nabestaanden. In aanwezigheid van burgemeester Aboutaleb werd een plaquette onthuld met een gedicht van toenmalig Stadsdichter van Rotterdam, Derek Otte. Een strofe van het gedicht werd ook aangebracht op de gevel van één van de Gijsingsflats, die grenst aan Park 1943. 

Deel dit artikel: