D66 wil parlementair onderzoek naar invloed China in economie en onderwijs, waaronder in de haven van Rotterdam en EUR

D66 wil dat dat de Tweede Kamer een officieel onderzoek instelt naar de invloed van China in ons land. Twee kamerleden schrijven zondag in NRC dat de lange arm van China inmiddels ver reikt in de economie, onderwijsinstellingen en in kringen van Chinese vluchtelingen. Ze spreken van 'diplomatie met wortel en stok' wat er op neerkomt dat met geld politieke druk wordt uitgeoefend.

D66-Kamerleden Sjoerd Sjoerdsma en Jan Paternotte wijzen er in hun ingezonden brief op dat China sinds dit jaar de grootste economie ter wereld is. Het land heeft jaren gebouwd aan uitbreiding van de economische macht en trekt inmiddels op veel terreinen aan de touwtjes.

Chinadeskundige Rob de Wijk van The Hague Centre for Strategic Studies (HCSS) waarschuwde tijdens het Havendebat 2019 in Rotterdam ook voor die ontwikkeling: "Dit is een staatskapitalistisch land, zonder rechtssysteem. Economie is politiek; alles heeft te maken met macht en invloed."

Erasmus Universiteit en het Wolfert Tweetalig

Het blijft niet bij economische invloed die mogelijk politiek wordt gebruikt. "Steeds meer landen brengen ook andere vormen van Chinese beïnvloeding in kaart, zoals de Confuciusinstituten", schrijven de Kamerleden van D66. "Hiermee smeedt de Chinese regering culturele en educatieve banden." Ze verwijzen naar een onderzoek van hetzelfde instituut Clingendael dat in juli verscheen. De Erasmus Universiteit en het Wolfert Tweetalig in Rotterdam worden in het rapport genoemd als instellingen waarmee Beijing zulke banden onderhoudt via respectievelijk de Vereniging van Chinese Studenten en Wetenschappers in Nederland en het Confuciusinstituut.

China financiert via de internationale samenwerking onder meer wetenschappelijk onderzoek en kan zo invloed uitoefenen op wat wordt onderzocht en door wie. De D66-Kamerleden noemen 'de lange arm' van de Aziatische grootmacht net zo onwenselijk als die van conservatief-islamitische regeringen in ons land. "Zodra instituten gewend zijn aan een Chinese geldstroom worden vaak steeds meer voorwaarden verbonden aan de financiering, zoals grotere invloed op lesprogramma's en het delen van onderzoekskennis."

Vorig jaar bleek nog dat een Chinees aan de Erasmus Universiteit onderzoek deed naar DNA-profilering. Hij zou eerder voor soortgelijk onderzoek gebruik hebben gemaakt van DNA-monsters van Oeigoeren, een islamitische minderheid die in China systematisch wordt onderdrukt. Ook in Nederland worden gevluchte Oeigoeren geïntimideerd door de Chinese overheid. Het Erasmus MC zag toen geen aanleiding om de samenwerking met de onderzoeker stop te zetten.

Zweden heeft inmiddels de banden met de Confuciusinstituten volledig verbroken, wat tot zware kritiek en dreigementen met represailles in China heeft geleid. Ook Engeland doet onderzoek naar de toenemende economische, politieke en culturele invloed van Beijing. Nederland moet volgens Sjoerdsma en Paternotte hun voorbeeld volgen en actief beleid gaan ontwikkelen. "We kunnen de strategie voor omgang met het machtigste land op de aardbol niet delegeren aan bedrijven, universiteiten en individuen. Laten we leren van Australië, Zweden en Engeland. Het is tijd voor een parlementair onderzoek", schrijven ze. 

De Rotterdamse PvdA stelde onlangs nog vragen aan het college over de samenwerking van het Chinese Huawei en de Rotterdam School of Management die eind vorig jaar beëindigd is. Op de vraag of het Rotterdamse college wilde gaan praten over de wenselijkheid van deze vormen van samenwerking antwoordde het college dat niet nodig te vinden, omdat Den Haag dat al in het takenpakket heeft zitten. 

Meer over dit onderwerp:
Nieuws Erasmus Universiteit D66 China Erasmus MC
Deel dit artikel: