Dankzij deze slimme oplossing tegen paalrot bespaarde een Rotterdamse buurt tienduizenden euro's per huis

Een beschadigde fundering als gevolg van paalrot is een groot probleem in Rotterdam. Op meerdere plekken in de stad zijn huizen aan het scheuren en verzakken omdat de houten funderingspalen droog zijn komen te staan en zijn gaan rotten. Voor dit vaak kostbare probleem hebben de bewoners van het Kleiwegkwartier een betaalbare oplossing gevonden.

Het begon drie jaar geleden als proef met het kunstmatig verhogen van het grondwaterpeil. En dat blijkt nu een succes.

Bewoner Jelle Feenstra gaat in zijn wijk drie keer per week ruim dertig peilputten langs om de grondwaterstand op te meten. Als hij het elektronisch meetlint afrolt gaat er een piepje af zodra de peilmeter het grondwater raakt.

Feenstra doet dit al jaren heel trouw en vrijwillig. Op de computer houdt hij de standen bij. Zo weet hij heel precies wanneer de houten funderingspalen wel of niet onder water staan. 

"Het is noodzaak om te controleren wat het grondwater doet. Want het grondwater is voor ons het allerbelangrijkst, zodat de houten palen allemaal onder water blijven staan", zegt Feenstra. 

Sinds de pomp aanstaat, staan alle palen voldoende onder water
bewoner Jelle Feenstra

Als de houten funderingspalen onder de huizen droog vallen verzakken huizen en scheuren de gevels. In het ergste scenario moeten woningen zelfs gesloopt worden, zoals gebeurde in de Margrietstraat. 

Afbeelding

Daar werden in 2014 de bewoners van een huizenblok halsoverkop uit huis gehaald omdat de verzakkingen in een stroomversnelling waren geraakt. De bewoners konden nooit meer terugkeren en de woningen zijn gesloopt. 

De ontruiming en sloop van een deel van de Margrietstraat was voor de andere bewoners van het Kleiwegkwartier een wake-upcall. Bewoners bedachten een proef in samenwerking met de gemeente Rotterdam en het waterschap Schieland en Krimpenerwaard.

In 2018 is een pomp in de wijk geplaatst die sloot- en regenwater onder de grond de wijk in pompt. Dat gebeurt via een buizenstelsel dat is losgekoppeld van de riolering. Tijdens hele droge periodes kan de grondwaterstand zo kunstmatig worden verhoogd zodat de paalkoppen onder water blijven staan. 

De buurtproef draait nu bijna drie jaar en is een succes. "Sinds de pomp aanstaat, hebben we tijdens de droge zomers van 2019 en 2020 geen problemen meer gehad met droogstaande palen. Alle palen staan voldoende onder water", vertelt bewoner en bedenker van de buurtproef, Jelle Feenstra.

Afbeelding

Kosten pomp versus funderingsherstel

Voor de bewoners is het een hele opluchting dat de pomp werkt. Het scheelt namelijk nogal in de portemonnee. De pomp kost weliswaar ruim 300.000 duizend euro en een paar duizend euro per jaar aan onderhoud. Maar dat is een peulenschil vergeleken bij de kosten voor funderingsherstel. Die bedragen liggen tussen de veertig en negentigduizend euro.

"Voor een beneden- en bovenwoning kost funderingsherstel al gauw 90.000 euro, dus dat is 45.000 euro per bewoner. En als je dat kan voorkomen dan heb je de kosten niet", vertelt een andere betrokken bewoner van het Kleiwegkwartier, Remco Bruinsma. Ook als de palen al een beetje zijn aangetast dan stopt het wegrotten van de palen.

Afbeelding

Risicokaart funderingsproblemen Rotterdam

Wisselende grondwaterstanden, paalrot en funderingsproblemen spelen op veel meer plekken , niet alleen in Rotterdam maar ook daarbuiten. "Het is een zeer groot probleem", vertelt CDA-raadslid Christine Eskes.

De gemeente Rotterdam heeft met een risicokaart alle plekken geïnventariseerd waar woningen op houten palen zijn gebouwd. "Door het zakken van het grondwaterpeil ontstaan grote funderingsproblemen. En zeker in het Kleiwegkwartier hebben we grote problemen gezien met paalrot die uiteindelijk zorgen voor onbewoonbaar verklaarde huizen", vervolgt Eskes. 

Gemeente terughoudend

Van een succesvolle buurtproef als de pomp in het Kleiwegkwartier zou je verwachten, dat de gemeente Rotterdam dat omarmt en breder wil inzetten. Maar dat valt tegen. "Ik weet dat de gemeente daarin terughoudend is. Wat mij betreft is het een prachtig voorbeeld hoe bewoners juist met de gemeente zo'n groot probleem weten op te lossen. En we moeten echt gaan kijken of dit in andere gebieden ook mogelijk kan zijn", zegt het CDA-raadslid.

Dit is dé oplossing. Dit moeten we van de daken schreeuwen
Bewoner Remco Bruinsma

De pomp dreigde na een proef van drie jaar stilgezet te worden. Dat is door een motie van het CDA voorkomen. De bewoners zien dat als een overwinning en schreeuwen dat het liefst van de daken als een betaalbare oplossing voor een groot probleem.

"De proef is uitermate geslaagd, prima geslaagd zelfs", zegt bewoner Jelle Feenstra. "Daar hebben we zelf heel veel voor gestreden. We hebben metingen en waarnemingen gedaan. Een heleboel bewoners hebben zich daar enorm voor ingespannen. En het is een voorbeeld waar andere wijken ook profijt van zouden kunnen hebben."

De bewoners van het Kleiwegkwartier begrijpen niet waarom de gemeente terughoudend is en de buurtproef niet breder toejuicht. "Dit is dé oplossing, dit zouden we van de daken moeten schreeuwen", zegt bewoner Remco Bruinsma. "En wij begrijpen niet waarom de gemeente het niet breed uitdraagt. Wij zijn heel enthousiast." 

Meer over dit onderwerp:
Nieuws
Deel dit artikel: