ROTTERDAM
Zo probeert Rotterdam donkere, verlaten parken en paden veiliger te maken voor vrouwen
Verlaten wegen, donkere steegjes en stille parken. Veel mensen kennen wel een plek in hun buurt waar alleen lopen of fietsen heel onprettig voelt. In de regel hebben vrouwen meer reden zich onveilig te voelen dan mannen wanneer ze alleen in het donker over straat gaan. Sinds de dood van de 17-jarige Lisa afgelopen zomer nemen veel gemeenten maatregelen om de veiligheid van vrouwen en meisjes buiten te vergroten.
Die maatregelen komen in de meeste gevallen neer op extra straatverlichting, camera's en extra handhavers of surveillance. Soms worden bosschages gesnoeid voor meer zicht.
Overdag heerlijk, 's avonds grimmig
In Rotterdam is stadsmarinier Wieke van de Haterd verantwoordelijk voor de veiligheid in de wijk IJsselmonde, waar vrouwen zich op veel plekken niet altijd veilig voelen. “Er is ongelofelijk veel groen. Dat is overdag heerlijk, het maakt dat het prettig is om te leven, te wandelen met je hond, maar ook dat het 's avonds een beetje grimmig is. Je hebt er het gevoel dat mensen je niet zien", legt ze uit.
Wat een stuk van de stad onveilig maakt, verschilt volgens Van de Haterd per plek. "Op andere plekken lopen of hangen misschien mensen waarbij je je onveilig voelt. Het heeft allerlei factoren, daarom is het zo ingewikkeld.”
Van de Haterd vertelt dat in Rotterdam-IJsselmonde veel plekken zijn waar het 's avonds erg verlaten is. “Je kunt bij wijze van spreken een uur lopen zonder iemand tegen te komen. Dat helpt niet voor je veiligheidsbeleving."
Wandelen met vrouwen
Het is de taak van Van de Haterd om zulke plekken voor vrouwen veiliger te maken. “De moord op Lisa heeft bevestigd dat waar we hier mee bezig waren in IJsselmonde: zoeken naar veilig looproutes, extra verlichting en extra camera's, heel erg nodig is."
Eerder dit jaar maakte ze samen met vrouwen, waaronder ook de burgemeester, wandelingen door de wijk. De groep kon dan aangeven welke plekken om welke redenen onveilig voelden.
Medewerkers van een zorgcentrum vertelden bijvoorbeeld hoe ze na hun avonddienst of door een donker park, of langs een parkeerplaats waarop vaak mensen in auto's hangen naar de bus moesten lopen.
Aan kleine knopjes draaien
De stadsmarinier had graag gezien dat de oplossing eenvoudig was. “Dan zouden we dat allemaal doen om te zorgen dat IJsselmonde en heel Rotterdam op alle plekken voor vrouwen weer veilig is."
Wel kun je aan veel kleine knopjes draaien, legt Van de Haterd uit. Door extra verlichting of cameratoezicht, of door meer activiteit op straat. “Dus zorgen dat er programmering is op een speelpleintje om 20:00 uur 's avonds, waardoor je er langs durft te lopen of fietsen."
Het park waar de eerdergenoemde zorgmedewerkers doorheen moesten lopen, is nu meer verlicht. De parkeerplaats wordt veel vaker bezocht door politie en handhaving. Ook de zorginstelling zelf zet nu beveiliging in en avonddiensten eindigen meer gelijk, zodat collega's met elkaar mee kunnen lopen of rijden.
Verlichting verstoort natuur
Dat het park extra wordt verlicht, is een uitzondering op de regel. Kunstmatige verlichting heeft namelijk invloed op de natuur. “In principe verlichten we parken niet, omdat dat plekken zijn om overdag te zijn, niet 's avonds. En het verstoort het nachtleven van vleermuizen en andere dieren. We hebben moeten doorduwen om het op deze plek wel te doen, maar dat is tegen het beleid in."
Extra camera's worden alleen geplaatst nadat ergens iets is gebeurd. "Daar hebben we goede regels voor en daar houden we ons aan", zegt Van de Haterd.
De stadsmarinier ziet onveiligheid op straat als een breed maatschappelijk probleem, niet alleen een probleem van vrouwen. “En dat lossen we niet op door meer camera's en verlichting neer te zetten. Het helpt, maar het lost het niet op."